Legal Drive

पदच्युतीची सूचना

अतिरिक्त कर्मचारी किंवा युनिट बंद करणे यासारख्या शिस्तभंगाच्या कारवाईशिवाय इतर कारणांसाठी त्यांची सेवा संपुष्टात आणली जात असल्याचे कामगाराला सांगणारे नियोक्त्याचे पत्र म्हणजे छाटणी नोटीस असते.

स्वरूपः

खात्यासह विनामूल्यः वर्ड किंवा पी. डी. एफ., वॉटरमार्क नसलेला, तुमच्या डॅशबोर्डवर जतन केलेला. प्रत्येक पृष्ठावर एक लहान संदर्भ फुटर असतो जेणेकरून कोणीही त्याची पडताळणी करू शकेल.

तुम्ही या दस्तऐवजावर अवलंबून राहण्यापूर्वी वकिलाचे पुनरावलोकन करण्याचा सल्ला दिला जातो.

तुम्ही फक्त Legal Drive पैसे देता. आम्ही वकिलाला पैसे देतो. कोणीही तुम्हाला त्यांना थेट पैसे देण्यास सांगू नये.

Legal Drive sealप्रमाणन आणि स्वाक्षरी थेट दस्तऐवजात एक वास्तविक, स्वतंत्रपणे तपासण्यायोग्य नोंद अंतर्भूत करते.

या दस्तऐवजाचे भाषांतर अद्याप उपलब्ध नाही. खालील पूर्वावलोकन हा इंग्रजी मजकूर आहे जो तुम्ही डाउनलोड कराल.

[company_name] [company_address] Date: [notice_date] To, [employee_name] [designation] [employee_address] Subject: Notice of retrenchment Dear [employee_name], 1. You joined the services of [company_name] ("the Company") on [joining_date] and have completed approximately [years_of_service] years of continuous service in the position of [designation]. 2. REASON FOR RETRENCHMENT [reason_for_retrenchment] 3. In the above circumstances, the Company is constrained to retrench your services. This letter constitutes notice of retrenchment under the Industrial Relations Code, 2020. 4. NOTICE PERIOD Notice period given (days): [notice_days] Your last working day with the Company shall be [last_working_day]. To the extent that the notice given is less than one month, you shall be paid wages in lieu of notice for the shortfall, on or before your last working day. 5. RETRENCHMENT COMPENSATION In accordance with the Industrial Relations Code, 2020, you shall be paid, at the time of retrenchment, retrenchment compensation equivalent to fifteen days' average pay for every completed year of continuous service, and for any part thereof in excess of six months. Your last drawn monthly wages are Rs. [last_drawn_wages], and average pay will be computed as the Code provides. 6. OTHER DUES You shall additionally be paid all other amounts lawfully due to you, including: (a) wages up to the last working day, which shall be paid within two working days of your retrenchment, as required by the Code on Wages, 2019; (b) encashment of accrued and unused leave, as per the Company's policy and applicable law; (c) gratuity, where payable to you under the Code on Social Security, 2020; (d) the balance in your provident fund account, which you may withdraw or transfer through the Employees' Provident Fund Organisation; (e) any bonus payable under the Code on Wages, 2019. 7. DOCUMENTS You will be issued a relieving letter, an experience certificate, and the annual TDS certificate on salary (Form 16 / Form 130) under applicable income-tax law in due course. Please ensure that all Company property, documents, data and access credentials in your possession are returned on or before your last working day. 8. RE-EMPLOYMENT Should the Company propose to take any person into its employment within the period provided by the Industrial Relations Code, 2020, you shall be given an opportunity to offer yourself for re-employment, and shall have preference over other persons, in accordance with that Code. 9. The Company records its appreciation of your service and wishes you well in your future endeavours. Please acknowledge receipt of this notice. For [company_name] Authorised Signatory Name: Designation: ACKNOWLEDGMENT Received a copy of the above notice on ______________. Employee's signature: ______________________

हा दस्तऐवज वापरण्याबाबतच्या नोंदी

तुम्ही ते भरताना तुमच्यासाठी मार्गदर्शन करा. डाउनलोड केलेल्या दस्तऐवजात या नोटा छापल्या जात नाहीत.

IMPORTANT NOTE FOR THE EMPLOYER

The Industrial Relations Code, 2020 replaced the Industrial Disputes Act, 1947 from 21 November 2025. Its retrenchment provisions apply to a "worker" (the Code no longer uses the term "workman") who has been in continuous service for not less than one year. Compliance with the conditions is MANDATORY, and retrenchment carried out without them is liable to be held invalid: (a) one month's written notice stating the reasons, or wages in lieu of notice; (b) payment of retrenchment compensation AT THE TIME of retrenchment, not later; and (c) notice to the appropriate Government in the prescribed manner.

RE-SKILLING FUND: the Code also requires an employer who retrenches a worker to contribute to the worker re-skilling fund for that worker. Check the amount, manner and timing of the contribution under the Code and the rules of the appropriate Government, and keep proof of payment.

PRIOR PERMISSION: industrial establishments covered by the Code's special provisions on lay-off, retrenchment and closure require the PRIOR PERMISSION of the appropriate Government before retrenchment. The establishment-size threshold is different from the one in the old Act, so check the current threshold under the Code, and any notification of the appropriate Government, before proceeding.

SENIORITY: retrenchment must ordinarily follow the "last in, first out" rule within the category of workers concerned, unless recorded reasons justify a departure.

FINAL DUES: the Code on Wages, 2019 requires wages due on retrenchment to be paid within two working days. Gratuity eligibility and payment are governed by the Code on Social Security, 2020.

WHO IS A WORKER: the Code excludes persons employed mainly in a managerial or administrative capacity and certain supervisory staff. Whether a person is a worker depends on the actual duties performed, not on the designation. Senior staff outside the definition are governed by their contract, and this notice should then be adapted.

पदच्युतीची सूचना: ते काय आहे

अतिरिक्त कर्मचारी किंवा युनिट बंद करणे यासारख्या शिस्तभंगाच्या कारवाईशिवाय इतर कारणांसाठी त्यांची सेवा संपुष्टात आणली जात असल्याचे कामगाराला सांगणारे नियोक्त्याचे पत्र म्हणजे छाटणी नोटीस असते. या आवृत्तीचा मसुदा औद्योगिक संबंध संहिता, 2020 अंतर्गत तयार करण्यात आला आहे आणि त्यात कारण, नोटीस कालावधी आणि शेवटचा कामकाजाचा दिवस, पूर्ण झालेल्या वर्षातील पंधरा दिवसांच्या सरासरी पगाराची छाटणी भरपाई, इतर देयके आणि पुनर्वापरासाठी विचार करण्याचा अधिकार नमूद करण्यात आला आहे.

जेव्हा तुम्हाला या दस्तऐवजाची गरज भासेल

  • ऑर्डर कमी होणे, पुनर्रचना करणे किंवा करार गमावणे यामुळे व्यवसाय कर्मचाऱ्यांची संख्या कमी करत आहे.
  • एक विभाग, उत्पादन लाइन किंवा शाखा बंद केली जात आहे आणि पदांची आता गरज नाही.
  • स्वयंचलितकरण किंवा प्रक्रियेत झालेल्या बदलामुळे काही पदे अतिरिक्त झाली आहेत.
  • नियोक्त्याला लेखी नोटीस द्यावी लागते ज्यात कामगाराला वैधानिक नुकसानभरपाई आणि देय रक्कम स्पष्टपणे नमूद केलेली असते.

त्यात काय समाविष्ट आहे

  • कंपनी आणि कामगारांचा तपशील, रुजू होण्याची तारीख आणि सातत्यपूर्ण सेवेची वर्षे.
  • छाटणीचे कारण आणि ही छाटणीची नोटीस असल्याचे विधान.
  • नोटीसचा कालावधी, शेवटचा कामकाजाचा दिवस आणि त्याऐवजी वेतन जेथे नोटीस लागू केली जात नाही.
  • प्रत्येक पूर्ण झालेल्या वर्षासाठी पंधरा दिवसांच्या सरासरी वेतनावर आणि सहा महिन्यांपेक्षा जास्त कालावधीसाठी अर्धवार्षिक छाटणी भरपाई.
  • इतर देयकेः शेवटच्या दिवसापर्यंतचे वेतन दोन कामकाजाच्या दिवसात भरणे, रजा रोख करणे, पात्र असल्यास ग्रॅच्युटी, भविष्य निर्वाह निधी आणि बोनस.
  • दिलासा देणारे पत्र आणि अनुभव प्रमाणपत्र जारी करणे, कंपनीच्या मालमत्तेची परतफेड आणि पुन्हा रोजगार देण्याचा अधिकार.

ती कशी भरायची, स्वाक्षरी करायची आणि ती कशी वापरायची

  1. आस्थापनेला त्याच्या आकार आणि प्रकारानुसार लागू असलेल्या कामगार संहितेअंतर्गत छाटणी करण्यापूर्वी पूर्व सरकारी परवानगीची आवश्यकता आहे का ते तपासा.
  2. प्रभावित श्रेणीसाठी ज्येष्ठतेची यादी तयार करा आणि त्यापासून दूर जाण्याचे नोंदवलेले कारण नसल्यास, शेवटचे अनुसरण करा.
  3. नोटीस जारी करण्यापूर्वी नोटीस वेतन, छाटणी भरपाई आणि इतर सर्व देयकांची गणना करा.
  4. या पृष्ठावरील फॉर्म भरा आणि वास्तविक व्यावसायिक कारण स्पष्टपणे सांगून पूर्वावलोकन तपासा.
  5. अधिकृत स्वाक्षरी चिन्ह ठेवा, कामगाराला सूचना द्या आणि पावतीवर स्वाक्षरी करा.
  6. विहित पद्धतीने योग्य सरकारला आवश्यक सूचना पाठवा.
  7. छाटणीच्या वेळी नुकसानभरपाई द्या, कामगाराला पुन्हा कौशल्य निधीचे योगदान द्या आणि दोन्ही देयकांचा पुरावा ठेवा.

संलग्न करण्यासाठी किंवा सोबत ठेवण्यासाठीची कागदपत्रे

  • नोटीस वेतन, छाटणी भरपाई आणि इतर देयके दर्शविणारे संगणकीय पत्रक
  • समान श्रेणीतील कामगारांची ज्येष्ठता यादी
  • संबंधित सरकारला पाठवलेल्या सूचनेची प्रत
  • देयकाचा पुरावा, जसे की बँक हस्तांतरण तपशील

त्यामागचा कायदा

21 नोव्हेंबर 2025 पासून औद्योगिक संबंध संहिता, 2020 ने औद्योगिक विवाद कायदा, 1947 ची जागा घेतली आहे आणि या सूचनेचा मसुदा संहिता अंतर्गत तयार करण्यात आला आहे. किमान एक वर्ष सातत्यपूर्ण सेवा देणाऱ्या कामगाराला, त्याच्या बदल्यात कारणे किंवा वेतनासह एक महिन्याची लेखी नोटीस आणि छाटणीच्या वेळी भरलेल्या पूर्ण झालेल्या वर्षातील पंधरा दिवसांच्या सरासरी पगाराची भरपाई मिळणे आवश्यक आहे आणि नोटीस सरकारकडे जाणे आवश्यक आहे. बदललेल्या आकाराच्या मर्यादेसह मोठ्या आस्थापनांसाठी पुनर्विकासाचे प्राधान्य आणि पूर्वपरवानगी ही संहिता सर्वात आधी ठेवते आणि नियोक्त्याने कामगार पुनर्-कौशल्य निधीमध्ये देखील योगदान दिले पाहिजे. वेतन संहिता, 2019 अंतर्गत देय वेतन दोन कामकाजाच्या दिवसांच्या आत दिले जाणे आवश्यक आहे. प्रथम कोड आणि राज्याचे नियम तपासा.

टाळता येण्यासारख्या सामान्य चुका

  • छाटणीच्या वेळी देण्याऐवजी अंतिम तडजोडीसह नंतर छाटणी भरपाई देणे.
  • नोंदवलेल्या कारणांशिवाय श्रेणीतील ज्येष्ठतेकडे दुर्लक्ष करणे.
  • आस्थापनेसाठी पूर्व सरकारी परवानगी आवश्यक आहे की नाही हे तपासत नाही.
  • जेव्हा खरे कारण गैरवर्तन किंवा खराब कामगिरी असते, ज्यासाठी वेगळ्या प्रक्रियेची आवश्यकता असते, तेव्हा छाटणी शब्दांचा वापर करणे.

पदच्युतीची सूचना वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

किती छाटणी भरपाई देय आहे?

या सूचनेत नमूद केल्याप्रमाणे, सलग सेवेच्या प्रत्येक पूर्ण वर्षासाठी आणि सहा महिन्यांपेक्षा जास्त कालावधीच्या कोणत्याही भागासाठी पंधरा दिवसांचे सरासरी वेतन. हे नोटीस वेतन, शेवटच्या कामकाजाच्या दिवसापर्यंतचे वेतन, पात्र असल्यास ग्रॅच्युटी आणि इतर देयके यांच्या व्यतिरिक्त आहे. कामगार संहिता किंवा करार अधिक काही प्रदान करतात का ते तपासा.

छाटणी ही समाप्ती सारखीच आहे का?

अतिरिक्त कर्मचाऱ्यांसारख्या शिस्तभंगाच्या कारवाईव्यतिरिक्त इतर कारणांसाठी नियोक्त्याकडून एक प्रकारची समाप्ती म्हणजे छाटणी होय. यात ऐच्छिक निवृत्ती, निवृत्तीवेतन, मुदत संपल्यानंतर खऱ्या निश्चित मुदतीच्या कराराचे नूतनीकरण न करणे किंवा कायद्याने वगळलेल्या प्रकरणांमध्ये सतत आजारी राहिल्याने संपुष्टात आणणे यांचा समावेश नाही.

कामावरून काढून टाकलेला कर्मचारी कामावरून काढून टाकण्याला आव्हान देऊ शकतो का?

होय. कामगार औद्योगिक वाद निर्माण करू शकतो, ज्याची सुरुवात सहसा तडजोड अधिकाऱ्यापासून होते. छाटणीच्या वेळी नुकसान भरपाई न देणे, नोटीस न देणे, ज्येष्ठतेकडे दुर्लक्ष करणे किंवा आवश्यक सरकारी परवानगी न घेणे ही सामान्य कारणे आहेत. प्रकरणानुसार, मदतीमध्ये पुनर्स्थापना किंवा नुकसानभरपाईचा समावेश असू शकतो.

व्यवस्थापकांना छाटणी लागू होते का?

हे संरक्षण औद्योगिक संबंध संहिता, 2020 मध्ये परिभाषित केल्यानुसार कामगाराला लागू होते, ज्यामध्ये सामान्यतः व्यवस्थापकीय किंवा प्रशासकीय भूमिकांमध्ये काम करणारे कर्मचारी आणि काही पर्यवेक्षी कर्मचारी वगळले जातात. वरिष्ठ कर्मचारी सहसा त्यांच्या कराराच्या अटींनुसार नियंत्रित केले जातात. एखादी व्यक्ती कामगार आहे की नाही हे त्यांच्या कर्तव्यांच्या वास्तविक स्वरूपावर अवलंबून असते.

शेवटचे अद्ययावत ११ ऑक्टोबर, २०२६.

भारतीय कायद्याबद्दलची सामान्य माहिती, तुमच्या परिस्थितीसाठी कायदेशीर सल्ला नाही. मुद्रांक शुल्क, नोंदणी आणि शुल्क राज्यानुसार वेगवेगळे असतात, त्यामुळे त्यावर अवलंबून राहण्यापूर्वी स्थानिक कार्यालय किंवा वकिलाचा सल्ला घ्या.

संबंधित मार्गदर्शक

त्यामागील कायदा, साध्या इंग्रजीत स्पष्ट केला गेला आणि अधिकृत स्त्रोतांच्या विरोधात तपासला गेला.

रोजगार आणि मनुष्यबळ

रोजगार रोखे भारतात लागू करता येतात का?

सर्वोच्च न्यायालयाने 2025 मध्ये ठरवल्याप्रमाणे किमान सेवा बंधपत्र वैध असू शकते. परंतु नियोक्ता केवळ योग्य कायदेशीर प्रक्रियेद्वारे मान्य रकमेपर्यंत वाजवी भरपाई वसूल करू शकतो.

9 किमान वाचनमार्गदर्शक वाचा
रोजगार आणि मनुष्यबळ

समाप्ती आणि सूचना कालावधीः भारतीय रोजगार कायद्यात प्रत्यक्षात काय आवश्यक आहे

भारतात एकच राष्ट्रीय सूचना कालावधीचा नियम नाही. तुम्हाला काय लागू होते ते बहुतेक कर्मचाऱ्यांनी कधीही न ऐकलेल्या कायदेशीर वर्गीकरणावर अवलंबून असते आणि यामुळे तुम्हाला काय मिळायचे आहे हे खरोखर बदलते.

8 किमान वाचनमार्गदर्शक वाचा

याचे वादात रूपांतर झाल्यास, तुम्ही करू शकता रोजगार वकील शोधा किंवा प्रमाणित वकिलाला ऑनलाईन प्रश्न विचारा.

संबंधित कागदपत्रे

मसुदा तयार करणाऱ्या पदच्युतीची सूचना लोकांनाही बऱ्याचदा याची गरज असते.